What Does Donald Trump's Second Term Mean For Global Stability?

डोनल्ड ट्रम्पको जन्म सन् १९४६ जुन १४ मा न्यूयोर्कको क्वीन्समा भएको थियो। उनले सन् २०१६ मा हिलारी क्लिन्टनलाई हराउँदै अमेरिकाको ४५औँ राष्ट्रपतिको रूपमा पहिलो पटक कार्यभार सम्हालेका थिए। २३ फेब्रुअरी २०१८ मा उनले नेपालका तत्कालीन प्रधानमन्त्री केपी शर्मा ओलीलाई बधाई सन्देश पठाएर दक्षिण एसियाली राजनीतिमा पनि आफ्नो कूटनीतिक चासो झल्काएका थिए। १५ नोभेम्बर २०२२ मा दोस्रो कार्यकालको उम्मेदवारी घोषणा गरेका उनले अन्ततः ६ नोभेम्बर २०२४ मा नर्थ क्यारोलाइना, जर्जिया, पेन्सिल्भेनिया र विस्कन्सिनमा जित हात पार्दै २७० भन्दा बढी इलेक्टोरल भोट प्राप्त गरे। २० जनवरी २०२५ मा वासिङ्टन डीसीस्थित युएस क्यापिटलमा उनले उपराष्ट्रपति जेडी भान्ससँगै ४७औँ राष्ट्रपतिका रूपमा शपथ लिए।

सत्तामा फर्केलगत्तै ट्रम्पले "समान भन्सार" (reciprocal tariffs) जस्ता आक्रामक नीतिहरू अघि सारेका छन्। यसले युरोपेली संघलगायत धेरै देशहरूलाई अमेरिकाको पक्षमा व्यापार सम्झौता गर्न बाध्य बनाएको छ। यस्तो कदमले गर्दा विश्वभरका धेरै देशको सेयर बजारमा १०% भन्दा बढीको भारी गिरावट आएको छ, जसले लगानीकर्ताहरूमा त्रास फैलाएको छ। अमेरिकी सर्वोच्च अदालतले यो कदमलाई असंवैधानिक ठहर गरे तापनि, ट्रम्पले अन्य माध्यमबाट उही लक्ष्य हासिल गर्ने दृढ अडान लिएका छन् जसले विश्वव्यापी आर्थिक मन्दीको जोखिमलाई थप बढाएको छ।

अर्कोतर्फ, आर्टिफिसियल इन्टेलिजेन्स (AI) को बजारमा बबल फुट्ने निरन्तरको हल्ला र ट्रम्पका अप्रत्याशित नीतिहरूले विश्वव्यापी अर्थतन्त्रमा अकल्पनीय धक्का पुग्न सक्ने देखिन्छ। कूटनीतिक रूपमा पनि तनाव बढेको छ; इरानतर्फको सैन्य कदमले हर्मुज जलडमरूमध्य बन्द गर्ने अवस्था ल्यायो, जसले गर्दा विश्वव्यापी रूपमा तेलको मूल्य ह्वात्तै बढ्यो। दुई पक्षबीच वार्ता भए पनि परिणाम अपेक्षाकृत आएको छैन। यसका साथै, युक्रेन-रुस युद्धको समाधान अझै अन्योलमा छ भने "ट्रम्प-सी" भेटवार्तापछि चीनप्रतिको उनको कडा अडान केही नरम भएको भान हुन्छ, जसले विश्वव्यापी भूराजनीति र एसियाली क्षेत्रलाई नयाँ मोड दिन सक्छ।